Niewiarygodna podróż słonia z Lizbony do Wiednia miała miejsce rzeczywiście w 1551 roku. Słoń, jako niezwykły prezent ślubny, przewędrował całą tę trasę, podarowany przez ówczesnego króla Portugalii Jana III austriackiemu arcyksięciu Maksymilianowi. W drodze przez średniowieczną Europę z jej wojnami domowymi i religijnymi, zwierzęciu towarzyszył hinduski opiekun oraz ochraniający ich orszak zbrojny i zaopatrzeniowy.

Na bazie tej prostej informacji o podróży słonia, autor usnuł barwną opowieść, okraszoną licznymi dygresjami, sentencjami, luźnymi uwagami, odnoszącymi się także do realiów życia współczesnego. W powieści nie brak, podanej często w zawoalowany, ale i humorystyczny sposób, krytyki średniowiecznych zabobonów, kościoła czy zarozumialstwa monarszego dworu.
Do języka portugalskiego pisarza trzeba się przyzwyczaić, gdyż poszczególne myśli snuje autor przez wiele zdań oddzielonych przecinkami, a kropka pojawia się rzadziej niż jesteśmy do tego przyzwyczajeni. Treść jest jednak na tyle barwna i potoczysta, podana z wdziękiem, że lektura stanowi przyjemność.

Jose Saramago (1922-2010) - pisarz portugalski, autor powieści, dramatów, poezji, dzienników i przewodników, laureat literackiej Nagrody Nobla w 1998 roku. Jego powieści to m.in. „Baltazar i Blimunda”, „Wszystkie imiona”, „Historia oblężonej Lizbony”, „Miasto ślepców”.

Jose Saramago: Podróż słonia. Tłum. W. Charchalis. Wyd. „Dom Wydawniczy Rebis”. Poznań 2012.
Barbara Solarska