Końcem listopada 1915 roku, w samym środku Wielkiej Wojny, na łamach „Oeffentlicher Anzeiger für den Kreis Pleß” ukazała się obszerna reklama sklepu konfekcyjnego A. Bielschowsky w Pszczynie, mieszczącego się w kamienicy nr 11 przy rynku. Już sam jej tytuł - „Weihnachts-Verkauf!” - przykuwa uwagę, bo świąteczny ton wyraźnie kontrastuje z wojenną rzeczywistością. Reklama ta stanowi dziś znakomite źródło do poznania zarówno strategii handlowych, jak i potrzeb mieszkańców miasta w 1915 roku.

Pierwsze zdania ogłoszenia mają charakter niemal manifestu handlowego: „Trotz des Krieges habe ich in allen Abteilungen reichsortierte Lager” - „Pomimo wojny posiadam bogato zaopatrzone magazyny we wszystkich działach”. W czasie, gdy braki towarowe, reglamentacja i inflacja dotykały coraz szersze kręgi społeczeństwa, zapewnienie o „reichsortierten Lager” miało ogromne znaczenie psychologiczne. Sklep deklarował ponadto, że od 1 grudnia 1915 roku wprowadza znaczące obniżki cen, i to bez oglądania się na drożyznę i niedobory. Takie sformułowania miały budować zaufanie klientów i podkreślać stabilność firmy, działającej w Pszczynie nieprzerwanie od 1844 roku.
Zakres oferowanego asortymentu robi wrażenie nawet z dzisiejszej perspektywy. Reklama prowadzi czytelnika przez kolejne działy sklepu, ukazując go jako prawdziwe modowe i domowe centrum zakupowe. Szczególnie mocno wyeksponowano odzież damską i dziecięcą, reklamowaną jako bardzo tanią i dostępną w dużym wyborze. Wśród wymienionych artykułów znalazły się m.in.: sukienki żakietowe, płaszcze, kurtki i spódnice, bluzki, halki, szlafroki i fartuchy, wyroby jedwabne i futrzarskie. Obok konfekcji pojawiają się również tekstylia domowe: pościel, obrusy, materiały gospodarcze, zasłony, firany, chodniki, portiery czy dywany. Reklama pokazuje, że święta Bożego Narodzenia 1915 roku - mimo wojny - nadal kojarzyły się z troską o dom, jego wygląd i komfort.
Reklama z 26 listopada 1915 roku pokazuje, że nawet w czasie wojny życie codzienne nie zatrzymało się całkowicie. Boże Narodzenie nadal było ważnym punktem w kalendarzu handlowym, a sklepy starały się odpowiadać na potrzeby mieszkańców, łącząc tradycję, praktyczność i obietnicę normalności. Dziś to ogłoszenie pozostaje nie tylko świadectwem działalności jednego sklepu, lecz także cennym obrazem społecznej i materialnej codzienności Pszczyny w 1915 roku, zapisanym językiem reklamy.

Dr Sławomir Pastuszka